Rodzice są najbliższymi, najważniejszymi i świadomymi sprzymierzeńcami przedszkola,
których nie trzeba przekonywać o tym, jak ważny jest okres pobytu dziecka w przedszkolu. W tym czasie bowiem dziecko nabywa wiele wiadomości i umiejętności -funkcjonowanie w grupie rówieśniczej, rozumienie i akceptacja uczuć innych, nawiązywanie przyjaźni, rozwiązywanie konfliktów – to tylko niektóre z umiejętności jakie dziecko może posiąść w przedszkolu. Nad rozwojem dziecka, jego indywidualnością, poczuciem podmiotowości, a także bezpieczeństwem, zgodnie z oczekiwaniami rodziców oddających dziecko do przedszkola, czuwa odpowiednio przygotowana kadra.
W naszym przedszkolu, proces ten jest prowadzony od ponad 40 lat. Placówka zyskała uznanie władz i społeczności lokalnej. Jest to efekt długoletniej pracy kadry nauczycielskiej, sprawnego zarządzani a i dobrej organizacji procesu pedagogicznego kolejnych dyrektorów. Na szczególne podkreślenie zasługuje bogaty dorobek przedszkola w pracy dydaktycznej, wychowawczej i opiekuńczej. Urozmaicona oferta edukacyjna, autorskie programy, międzynarodowe projekty, podejmowane przez kadrę w ścisłej współpracy z rodzicami cenne inicjatywy i przedsięwzięcia sprawiają, że dzieci mają bardzo dobre warunki adaptacji i rozwoju, co zaowocuje w ich przyszłej karierze szkolnej.


Aktywność i ruch, a zdrowie dziecka

Ruch jest podstawowym bodźcem rozwojowym. Dzięki aktywności ruchowej dziecko poznaje otoczenie i opanowuje nowe umiejętności. Aktywność ruchowa ma korzystny wpływ na szereg właściwości nie tylko fizjologicznych, ale i odpornościowych, adaptacyjnych, a także na prawidłowy przebieg szeregu procesów metabolicznych ustroju. W sferze psychicznej i społecznej pomaga uzyskać szereg cech niezbędnych w życiu dorosłego człowieka, takich jak równowaga emocjonalna, odporność na stresy, umiejętność psychicznej adaptacji do zmieniających się warunków. Kształtuje ponadto poczucie odpowiedzialności, zdyscyplinowania, wytrwałość w pokonywaniu trudności, sprzyja przyswajaniu norm społecznych.

Dla dzieci w wieku przedszkolnym właściwie użyty i dozowany ruch łagodzi przebieg procesów rozwojowych, zwiększa odporność fizjologiczną, koryguje wady postawy i kształtuje pozytywne nawyki ruchowe. Dlatego troska o prawidłowy rozwój fizyczny dziecka, o zapewnienie mu odpowiedniej ilości wszechstronnego ruchu jest działaniem na rzecz szeroko pojętego zdrowia dziecka – zdrowia fizycznego, psychicznego i społecznego.

Zabawy ruchowe z wykorzystaniem atrakcyjnych dziecku urządzeń i sprzętów terenowych wprowadzają radosny nastrój i dobre samopoczucie, dają dziecku możliwość zaspokojenia naturalnej potrzeby ruchu. Mają wpływ na odprężenie nerwowe, czynny wypoczynek i zdrowie dziecka. Zabawy ruchowe wpływają na podnoszenie wydolności wszystkich układów i narządów, przede wszystkim układu ruchowego, oddechowego, krążenia i pokarmowego. Rozwijają wszystkie cechy motoryki – jak siła szybkość, zwinność, wytrzymałość, gibkość, moc, oraz umiejętności ruchowe niezbędne w codziennej działalności człowieka. Zabawom towarzyszy wielkie zaangażowanie uczuciowe, emocjonalne. W parze z nimi idzie radość i zadowolenie co ma wpływ na wypoczynek i odprężenie umysłowe oraz zdolność skupienia uwagi i zainteresowania. Zabawy ruchowe współdziałają w dużym stopniu z rozwojem wrażeń i spostrzeżeń, uczą spostrzegawczości, bystrego pojmowania istoty zjawisk, a także logicznego myślenia w związku z praktyczną działalnością, o ile stanowi ona treść zabawy. Zabawy zaplanowane w naszym projekcie stymulują pamięć i wyobraźnię, kształtują prawidłowa postawę ciała, rozwijają motorykę i koordynację ruchów.

Dzięki tego rodzaju zabawom wykształca się u dziecka estetyka ruchów, poczucie piękna i harmonii, kształtuje się przy tym również prawidłowa postawa ciała. Zabawy te sprzyjają również intensyfikacji procesu oddychania. Zaletą tego rodzaju zabaw jest przede wszystkim to, iż sprzyjają one dobremu nastrojowi, wyzwalają radość i uśmiech, odprężają psychicznie.

Niektóre zabawy wpływają także na odprężenie psychiczne i nerwowe oraz są dobrą rozrywką.

Wzmacniają aparat kostno-stawowo-wiązadłowy i kształtują niektóre cechy motoryki, a zwłaszcza siłę. Zabawom tym towarzyszy dobry nastrój – co wpływa niejednokrotnie na umysłowe odprężenie i rozładowanie ewentualnego napięcia.

Dzieci realizują w zabawach ruchowych swoje pomysły, wykorzystują doświadczenia, poszukują sposobów wyrażania emocji i aktywności ruchowej, mają okazję do sprawdzania swoich możliwości w tym zakresie. Zabawy te dają dzieciom swobodę, zapewniają spontaniczność.

Charakteryzują się totalnym oddziaływaniem na narząd ruchu, ale mają również wpływ na wydajność fizyczną ustroju, usprawniają wszystkie układy organizmu, wspomagają przemianę materii, termoregulacje, i metabolizm tkankowy.

Zwiększona aktywność ruchowa ma korzystny wpływ na wiele właściwości. W toku zabaw podnosi się wydajność układu ruchowego, krążenia, oddychania, przemiana materii, następuje mineralizacja kośćca, zmniejsza się tkanka tłuszczowa. Zabawy ruchowe rozwijają także wszystkie cechy motoryki: siłę, zręczność, szybkość, wytrzymałość oraz umiejętności ruchowe mające zastosowanie w toku codziennej działalności: biegi, skoki, chwyty, rzuty, wspinanie się. W wyniku dynamicznego rozwoju motoryki w okresie 5-6 roku życia, zwanego „złotym okresem motoryczności” dziecko doskonaląc i rozwijając sprawność ruchową szybciej skłonne jest opanować sprawność w ruchach wymagających dużej precyzji np. sznurowanie butów, wiązanie kokardek, zapinanie guzików.

Opracowała: Jolanta Macianis


“Era komputera” – zalety i zagrożenia pracy dziecka z komputerem.

W wieku przedszkolnym główną formą aktywności dzieci jest zabawa. Jest to czynność swobodna podejmowana dla własnej przyjemności. Poprzez zabawę dzieci poznają rzeczywistość w procesie swobodnego zdobywania doświadczeń i mimowolnego okolicznościowego uczenia się. Preferowane przez współczesnych przedszkolaków zabawy różnią się znacznie od tych, które jeszcze niedawno były dla większości atrakcyjne. W dobie szybkiego rozwoju techniki nie jesteśmy w stanie uniknąć kontaktu dzieci z nowoczesnymi urządzeniami technicznymi, do których między innymi zaliczamy komputer. Komputery są już wszędzie.

Umiejętność prawidłowego ich wykorzystania jest w życiu bardzo przydatna, często wręcz konieczna. Przydatność tego urządzenia dostrzegają również dzieci. Dla nich komputer jest rzeczywistością. Gdyby zapytać je: “Do czego służy komputer?”, większość z nich z pewnością odpowiedziałaby: – “Do grania”. Gry komputerowe, podobnie jak każda zabawa, są czynnością swobodną podejmowaną dla przyjemności. Dlatego też kontakt dziecka z komputerem my dorośli powinniśmy traktować jako zabawę, która tak jak inne zabawy dostarcza dziecku wartościowych i kształcących doświadczeń.

Przed udostępnieniem gier dla dzieci powinniśmy dobrze poznać daną grę. Dobrze jest też, gdy zasiadamy razem z dzieckiem przed monitorem i uważamy aby nie przesadzić – po dziesięciu, a najwyżej trzydziestu minutach ( dzieci 5-6 letnie) powinniśmy przerwać grę i pozwolić dziecku opowiedzieć o wszystkim, co zobaczyło i czego się dowiedziało. Jednocześnie musimy pamiętać, że długo trwająca praca przy komputerze:

– męczy wzrok,

– powoduje agresję,

– nadwyręża kręgosłup,

– uzależnia,

– powoduje zmęczenie, rozkojarzenie, drażliwość.

Dobrym rozwiązaniem jest czasomierz, który będzie sygnalizował, że czas zabawy dobiegł końca, a także podsuwanie dziecku zajęć alternatywnych np. ciekawe książki, malowanie, zabawy na powietrzu. Poza tym należy sobie zdawać sprawę z zagrożeń jakie niosą gry komputerowe. Przede wszystkim prowadzą do ograniczonych kontaktów społecznych i zachęcają do pozostawania jedynie w kontakcie z komputerem. Ponadto niewłaściwie dobrane gry zachęcają do uczestnictwa w aktach przemocy, prezentowania zachowań aspołecznych. Gry prowadzić mogą do oderwania dziecka od rzeczywistości i pozostawania w świecie iluzji.

Należy też pamiętać o zasadach higieny pracy przy komputerze:

– pracować najwyżej 15-30 minut bez przerwy,

– po zakończeniu pracy pobyt na świeżym powietrzu lub w pokoju rekreacyjnym,

– odległość oczu od komputera min. 75 cm,

– dobre oświetlenie, prawidłowa postawa ciała, ruchy swobodne, nieskrępowane,

– spacery i gimnastyka gałek oczu,

– z boku komputerów powinny znajdować się rośliny najlepiej paprocie lub bluszcze.

Mimo, iż kontakt z komputerem niesie ze sobą wiele zagrożeń, doświadczenia pozwalają twierdzić, że są też ogromne zalety tej pracy, które wpływają na wszechstronny rozwój dziecka. Umiejętny dobór gier, zabaw i programów będzie procentować w przyszłości i przygotuje dziecko do wymagań współczesności.

Zalety pracy z komputerem:

– pomaga w ujawnieniu i rozwijaniu zainteresowań,

– wzbogaca sposoby i umiejętności posługiwania się komputerem,

– wspomaga i uatrakcyjnia pracę i naukę,

– niesie aspekt wychowawczy poprzez respektowanie norm etycznych oraz postawę otwartości na świat i jego tolerancję,

– dostarcza radości i satysfakcji z samodzielnego odkrywania zasad i reguł’

– kształtuje logiczne myślenie,

– rozwija wyobraźnię przestrzenną,

– pomaga w utrwaleniu kształtu liter i cyfr,

– stwarza szerokie możliwości tworzenia pracy plastycznej wg własnej inwencji,

– rozwija i doskonali percepcję wzrokowo – ruchową (doskonalenie współdziałania oka z ręką),

– powoduje wyciszenie, większe skupienie uwagi i wzrost motywacji,

– podnosi wiarę we własne możliwości,

– mobilizuje do dłuższego wysiłku, do doprowadzenia pracy do końca.

Komputer jest atrakcyjnym i wartościowym narzędziem edukacyjnym dla przedszkolaka, który dzięki niemu chętnie prowadzi badania, przeprowadza eksperymenty, rozwiązuje problemy i próbuje myśleć w sposób twórczy. Zachęca dzieci do współpracy, do rozmów i wspólnego uczenia się. Jest cierpliwy i wyrozumiały – pozwala na bezstresowe poprawianie się i zmianę odpowiedzi. Należy jednak pamiętać, że multimedia mają za zadanie wspomaganie tradycyjnej formy pracy dziecka, dlatego korzystanie z nich musi być ograniczone tak, by nie wpływało negatywnie na zaspokojenie jego potrzeb ruchowych i emocjonalno – społecznych.

Opracowała: Teresa Polens


Dlaczego warto czytać dzieciom książki?

Wszyscy chcemy, aby nasze dzieci wyrosły na mądrych i szczęśliwych ludzi. Jednym ze sposobów osiągnięcia tego celu jest codzienne głośne czytanie. Czytanie dziecku to piękny sposób na wspólne spędzanie czasu i wzmacnianie więzi rodzinnych. Ale lektura to coś więcej niż przyjemność czy sposób na ukołysanie dziecka do snu. Wpojenie dziecku, od najwcześniejszych lat, miłości do książek pozwoli mu oprzeć się uzależnieniu od telewizji czy komputera i przede wszystkim – zdobywać wiedzę, wykształcenie i w przyszłości osiągnąć sukces.

Przepaść intelektualna i emocjonalna pomiędzy dziećmi, którym rodzice i wychowawcy dużo czytają, a dziećmi pozbawionymi tej stymulacji narasta w kolejnych latach dzieciństwa i stanowi jedną z przyczyn postępującej z roku na rok demoralizacji młodego  pokolenia.

Zamiłowanie do czytania rodzi się we wczesnych etapach rozwoju, ponieważ tworzy skojarzenie czytania z przyjemnością i poczuciem bezpieczeństwa. Czytając dziecku od najmłodszych lat sprawiamy, że zachowa ten dobry nawyk na całe życie i w ten sposób zainwestujemy w jego rozwój. Sposób czytania, rozumienia i przeżywania wartości związanych z książką zaprezentowany przez osobę czytającą decyduje o jego przyszłych zainteresowaniach książką. Należy pamiętać, że dziecko samo nie upomni się o książkę. Nie jest to tak naturalna potrzeba jak zabawa. Od nas zależy, czy wprowadzimy dziecko w ten specyficzny świat wartości. Czytanie powinno stać się rytuałem.. Dziecko, któremu codziennie czytamy, czuje się ważne i kochane.

Codzienne czytanie dziecku:

– zapewnia emocjonalny rozwój,

– rozwija język, pamięć,

– uczy wartości moralnych,

– rozwija wrażliwość i empatię,

– wzmacnia poczucie własnej wartości

– jest zdrową ucieczką od nudy i niepowodzeń,

– przygotowuje do samodzielnego czytania i pisania,

– ułatwia naukę i pomaga odnieść sukces w szkole’

– kształtuje na całe życie nawyk czytania i zdobywania wiedzy.

Kolejne korzyści wspólnej lektury to:

– rozwijanie twórczej aktywności dziecka, wyobraźni (“opowiedz, jak wyobrażasz sobie dalsze przygody misia, narysuj to, o czym czytaliśmy”)

– zacieśnianie więzi między nami, a dzieckiem – wieczorne czytanie często jest jedyną chwilą w ciągu dnia poświęconą tylko dziecku

– odpowiednio dobrana lektura pomaga dziecku w zasypianiu

– właściwie dobrane postaci literackie, we wczesnym dzieciństwie mogą stać się wzorcami osobowymi (“pamiętasz? miś podzielił się cukierkami z siostrą”)

– wspólne czytanie wspomaga rozwój mowy i poszerza słownictwo (“co to słowo znaczy?”)

– pierwsze próby samodzielnego czytania mogą pomóc w zdiagnozowaniu ryzyka dysleksji

– nauka koncentracji – ciekawa bajka zmusi dziecko do uważnego słuchania

– rozbudzenie ciekawości świata (“jak wygląda roślina, zwierzę, o którym mowa w bajce?”)

Ważnym czynnikiem kształtującym zainteresowania czytelnicze dzieci jest zapewnienie im dostępu do książek. Poza tym każde dziecko powinno już w domu mieć swoją biblioteczkę. Ważne jest, aby od najmłodszych lat dziecko przyzwyczajało się do posiadania książek, polubiło je, nauczyło się z nimi obchodzić i szanować je. Ważne, aby miało łatwy dostęp do książek i od początku było wdrażane do utrzymania w swojej biblioteczce ładu i porządku. powinniśmy starać się, aby ofiarować dzieciom książki prezentujące wysoki poziom literacki i wartościowe pod względem artystycznym ilustracje. Ważne jest także, aby książki dla dzieci były możliwie różnorodne.

Opracowała Teresa Polens


Edukacja matematyczna a rozwój poznawczy dziecka

Edukację matematyczną dzieci należy spostrzegać szeroko.
Musi być połączona z intensywnym rozwojem myślenia, z kształtowaniem odporności emocjonalnej oraz ćwiczeniami pewnych umiejętności matematycznych.

Istotna jest także świadomość tego, w jaki sposób dzieci się uczą. Nie należy dzieci uczyć przy pomocy słów, poprzez wyjaśnianie, tłumaczenie, opowiadanie. Najważniejsze są w edukacji matematycznej są osobiste doświadczenia dziecka. One rozwijają myślenie, hartują dziecięcą odporność, tworzą pojęcia i doskonalą umiejętności. W trakcie tych doświadczeń dziecko musi mówić. Nazywanie przedmiotów oraz wykonywanych czynności sprzyja koncentracji uwagi i pomaga dziecku dostrzegać to, co ważne. Dziecięce wypowiedzi są także cenną wskazówką dla dorosłego, bo na ich podstawie może on stwierdzić, czy dziecko rozumuje we właściwym kierunku.
Do uczenia się matematyki konieczna jest także dojrzałość psychiczna. Na nią składają się następujące elementy:

  • Odpowiedni poziom operacyjnego rozumowania.
  • Świadomość w jaki sposób należy poprawnie liczyć przedmioty.
  • Stosunkowo wysoki poziom odporności emocjonalnej na sytuacje trudne.
  • Należyta sprawność manualna, percepcji spostrzegania oraz koordynacja wzrokowo-ruchowa.

Głównym wskaźnikiem dojrzałości psychicznej dzieci do uczenia się matematyki jest osiągnięcie przez nie rozumowania operacyjnego na poziomie konkretnym. Rozwiązywanie zadań matematycznych, pokonywanie trudności wymaga od dzieci wysokiego poziomu dojrzałości emocjonalnej. Emocje towarzyszą czynnościom intelektualnym, ale także wyznaczają dla nich drogę. W każdym zadaniu matematycznym – jeżeli zadanie ma mieć sens kształcący – jest zawarta określona trudność, a rozwiązanie zadania stanowi pokonanie tej trudności. Dostrzeżeniu trudności i jej pokonaniu zawsze towarzyszy wzrost napięcia i emocji ujemnych (E.Gruszczyk-Kolczyńska, 1988). Dlatego w uczeniu się matematyki bardzo ważna jest odporność emocjonalna, która wyraża się zdolnością do kierowania swym zachowaniem w racjonalny sposób, mimo przeżywanych napięć i emocji ujemnych.

Odporność emocjonalną można kształtować, zwłaszcza u dzieci, w trakcie wychowania w naturalny sposób, organizując ćwiczenia rozwijające zdolność do rozumnego kierowania swym zachowaniem w sytuacjach trudnych. Następnym wskaźnikiem dojrzałości do uczenia się matematyki jest dziecięce liczenie.

Kolejny wskaźnik psychicznej dojrzałości do uczenia się matematyki wiąże się z koordynacją wzrokowo-ruchową i sprawnością manualną. W czynnościowym nauczaniu matematyki wymaga się bowiem od dzieci, aby dokonały wiele czynności opartych na spostrzeganiu wzrokowym, sprawności rąk i koordynacji wzrokowo-ruchowych (E.Gruszczyk-Kolczyńska, 1988). Dojrzałość do uczenia się matematyki jest związana z gotowością do nauki czytania i pisania. W jednym i w drugim przypadku wymaga się wysokiego poziomu sprawności percepcyjno-motorycznych. Dziecko musi wykazywać się zdolnością do przeprowadzania percepcyjnych analiz i syntez wzrokowych. Na tej podstawie może ono różnicować, a następnie identyfikować kształt i położenie cyfr, liter. Szwajcarski psycholog Jean Piaget wykazał w swoich doświadczeniach nad rozwojem myślenia, że zdolności do wykonywania czynności odwrotnych w myśli, czyli operacji, rozwija się stopniowo. Piaget daje następującą definicję operacji: jest to czynność umysłowa wewnętrzna, umożliwiająca łączenie przeciwstawnych czynności w jedną całość.

Czynność wewnętrzna – wykonywana jest w umyśle dziecka i może dotyczyć uprzednich spostrzeżeń (wyobrażeń), słów (sądów), symboli.

Odwracalność – łączy wzajemnie odwrotne czynności w jedną czynność umysłową (możemy złożyć dwa zbiory klocków, a następnie rozłożyć je).

Piaget ustalił okresy i stadia rozwojowe, przez które każdy człowiek musi przejść. Ważna jest kolejność, bo nie można pominąć żadnej fazy rozwojowej. Tempo przechodzenia na poziomy wyższe jest zróżnicowane: może trwać dłużej (wolniejszy rozwój), może trwać krócej i oznacza to rozwój przyspieszony.

Program edukacji matematycznej dzieci w wieku przedszkolnym obejmuje następujące kręgi tematyczne:

  • Orientacja przestrzenna – kształtowanie umiejętności, które pozwolą dziecku dobrze orientować się w przestrzeni i swobodnie rozmawiać o tym, co się wokół niego znajduje.

  • Mówmy, co znajduje się na, pod, za, obok, itp.

  • Schemat własnego ciała; jako punkt wyjścia – serce dziecka.

  • Rytmy – traktowane jako sposób rozwijania umiejętności skupienia uwagi na prawidłowościach i korzystania z niej w różnych sytuacjach (w tym rytm dnia); jest to ważne przy nabywaniu umiejętności liczenia oraz dla zrozumienia sensu mierzenia.

  • Kształtowanie umiejętności liczenia, a także dodawania i odejmowania – obejmuje proces począwszy od liczenia konkretnych przedmiotów przez liczenie na palcach, aż do rachowania w pamięci.

  • Wspomaganie rozwoju operacyjnego rozumowania – celem jest tu dobre przygotowanie dziecka do zrozumienia pojęcia liczby naturalnej.

  • Rozwijanie umiejętności mierzenia długości w zakresie dostępnym sześciolatkom.

  • Klasyfikacja – wspomaganie rozwoju czynności umysłowych potrzebnych dzieciom do tworzenia pojęć. Jest to wprowadzenie dzieci do zadań o zbiorach i ich elementach.

  • Układanie i rozwiązywanie zadań arytmetycznych – jest dalszym doskonaleniem umiejętności rachunkowych dzieci, stanowi przygotowanie do tego, co będą robiły na lekcjach matematyki w szkole.

  • Zapoznanie dzieci z wagą i sensem ważenia. Obejmuje także kształtowanie ważnych czynności umysłowych, potrzebnych dzieciom do rozwiązywania zadań.

  • Mierzenie płynów – to ćwiczenia, które pomagają dzieciom zrozumieć, że np. wody jest tyle samo, chociaż po przelaniu wydaje się jej mniej lub więcej.

  • Intuicje geometryczne – kształtowanie pojęć geometrycznych w umysłach sześciolatków.

  • Konstruowanie gier przez dzieci – hartuje odporność emocjonalną i rozwija zdolność do wysiłku umysłowego.

  • Zapisywanie i poznawanie znaków i czynności matematycznych stanowi przygotowanie dzieci do tego, co będą robiły na lekcjach matematyki w szkole.

WAŻNE:

  1. Dla uzyskania dobrych efektów zajęcia powinny być prowadzone systematycznie w celu utrwalania pozyskanych pojęć.

  2. Wykorzystywać należy sytuacje z dnia codziennego i to, co znajduje się w domu – znane dzieciom przedmioty.

  3. W miarę ćwiczenia dziecko dąży do precyzji.

  4. Przygotowując dziecko do nauki w szkole należy usprawnić jego ręce i rozwijać spostrzegawczość.

  5. Idąc do szkoły dziecko powinno liczyć, dodawać, odejmować w pamięci do 10, rozwiązywać proste zadania, a w trudniejszych wypadkach pomagać sobie liczeniem na palcach.

  6. Ważne jest także myślenie operacyjne.

  7. Sukcesy na zajęciach matematyki zależą od tego, czy dziecko potrafi rozumować operacyjnie na poziomie konkretnym.

  8. Dzieci lubią zadania, ale stosujmy jedną zasadę: „Mało słów, a dużo działania”.

Bibliografia:

Gruszczyk-Kolczyńska E., Dziecięca matematyka. Metodyka i scenariusze zajęć, Warszawa, 2000.

Gruszczyk-Kolczyńska E., Jak kształtuje się u dzieci psychiczna dojrzałość do uczenia się matematyki, „Wychowanie w przedszkolu” nr 8, 1988.

Gruszczyk-Kolczyńska E., Dlaczego warto zmienić program i metody?, „Wychowanie w przedszkolu” nr 1, 1991.

Gruszczyk-Kolczyńska E., Jak kształtuje się u dzieci psychiczna dojrzałość do uczenia się matematyki, „Wychowanie w przedszkolu”, nr 7 – 8, 1988.

Opracowały:

Jolanta Macianis

Lucyna Matwiejczyk


Warto uczyć dzieci  odpowiedzialności i samodzielności.

Większość dzieci najszybciej uczy się tego, czego doświadcza zarówno w domu, jak i w przedszkolu:
– akceptowane – uczą się szacunku,
– traktowane uczciwie – uczą się postępować godnie i sprawiedliwie,
– żyjące w poczuciu bezpieczeństwa – uczą się ufności,
– motywowane i dowartościowywane – uczą się dążyć do celu,
– otoczone aprobatą oraz darzone uznaniem – uczą się wierzyć w siebie i swoje możliwości,
– kochane – uczą się kochać.

Mądra miłość mamy

Mama – najcenniejsze słowo dla dziecka. Zazwyczaj też najcenniejsza postać w jego życiu. Nikt nie potrafi tak kochać jak ona. Nikt tak nie czekał jak ona na upragniony skarb. Nikt nie rozumie, co czuje matka nosząca dziecko pod sercem. Takiej więzi emocjonalnej nie da się opowiedzieć, nie da się też rozerwać. Przychodzi jednak czas, że… trzeba ją mocno poluzować.

To prawda, że dziecko potrzebuje czułości i troski ze strony mamy. Jednak zbliża się taki moment (zazwyczaj w wieku przedszkolnym), kiedy naturalną potrzebą kilkulatka jest oderwanie się od mamy i zdobycie autonomii.
Czasami to bardzo trudne, ale rolą mądrze kochającej mamy jest właśnie pozwolić, a nawet zachęcić dziecko, by bardziej otwierało się na świat i jego poznanie.
Mali odkrywcy potrzebują tej samodzielności i określenia granic, które potrafią i chcą przekroczyć. Mądra mama zaciska zęby i stwarza jak najwięcej możliwości do tego, by dziecko samo mogło decydować o ważnych dla niego sprawach np. o tym, co chce zjeść na śniadanie, jaki kolor bluzeczki wybrać itp.

Poczucie odpowiedzialności

Dzieci, które nauczyły się odpowiedzialności, lepiej radzą sobie w przedszkolu. Mają lepszy kontakt z rówieśnikami i podejmują mądrzejsze decyzje. Tak naprawdę wielu rodziców utrudnia swoim dzieciom usamodzielnienie się.
Jak nauczyć dziecko odpowiedzialności? Daj mu przykład. Nie możesz wymagać od dziecka , żeby nie robiło czegoś, co sama robisz. Pokaż dziecku, jak jego zachowania są odbierane przez innych. Używaj dyscypliny, żeby uczyć nie karać. Zawsze mów dziecku, co powinno zrobić na przyszłość w danej sytuacji.
Bądź konsekwentna. Ustal jasno zasady postępowania, upewnij się, że dziecko je rozumie. Następnie powiedz, jakie będą konsekwencje łamania tych zasad i sama stanowczo przestrzegaj reguł.
Nie bądź nadopiekuńcza. Niech dziecko nauczy się samo dbać o siebie i o ile to możliwe, ponosić konsekwencje swoich złych decyzji. Później porozmawiajcie. Wytłumacz mu, jak mogło uniknąć przykrości.

Test dla mamy: Czy jestem nadopiekuńcza?

  1. Czy uważasz, że tylko Ty masz prawo decydować o tym, co jest dobre a co złe dla dziecka, bo nikt nie wie tego lepiej niż matka?
  2. Czy potrafisz znaleźć czas tylko dla siebie i postawić swoje potrzeby ponad potrzebami dziecka?
  3. Czy przeraża Cię wizja pozostawienia dziecka pod opieką “obcej” osoby – babci lub opiekunki, ponieważ uważasz, że nikt tak dobrze nie zajmie się dzieckiem jak Ty?
  4. Czy potrafisz rozmawiać ze znajomymi na inne tematy niż zdrowie i przygody Twojej ukochanej pociechy?
  5. Czy każdą rozmowę rozpoczynasz od zdania relacji co słychać u pociechy?
  6. Czy masz zaplanowane, jakie dodatkowe formy spędzania czasu wybierzesz dla dziecka, gdy trochę podrośnie?
  7. Czy masz zaplanowane studia, na które poślesz dziecko?
  8. Czy zdarzyło Ci się znaleźć (nieprawdziwą) wymówkę, by nie puścić dziecka np. na wycieczkę bez Twojej opieki lub by nie zostawiać go z opiekunką?

Jeśli na większość pytań odpowiedziałaś TAK, czas poważnie zastanowić się nad ograniczaniem wolności własnego dziecka!

Badania dowiodły, że nadopiekuńczość faktycznie ogranicza w dziecku chęć podejmowania nowych wyzwań. Całkowita zależność od dorosłego nie daje maluchowi szansy na poznanie własnych upodobań, pragnień i wprowadzania w życie własnych pomysłów.

Można stopniowo „odcinać pępowinę”, małymi kroczkami, adekwatnymi do wieku rozwojowego dziecka. Można, a nawet trzeba robić to codziennie i konsekwentnie, bo nawet jeśli gdzieś tam w sercu mama czuje, że jeszcze nie czas (zazwyczaj bardziej dla niej, niż dla dziecka), że jeszcze jest niezbędna, że maluch sobie bez niej nie poradzi, to jednak mądra miłość każe stawić czoła temu niezmiernie trudnemu dla każdej mamy wyzwaniu. Wyzwaniu, które sprawi, że dziecko stanie się samodzielne i szczęśliwe.


Jak być dobrym rodzicem

Za sto lat nie będzie ważne
w jakim domu mieszkałem,
jakie miałem konto w banku,
ani jakim samochodem jeździłem,
ale świat może być inny
bo byłem ważny dla mojego dziecka.
– autor nieznany –

Każde dziecko marzy o szczęśliwym dzieciństwie, bezpiecznym domu, w którym panuje miłość i zaufanie. To właśnie środowisko rodzinne zapewnia dzieciom najlepsze warunki rozwoju.
Pamiętajmy, że im lepsza jest atmosfera w domu, im silniejsze więzi emocjonalne łączą nas z dzieckiem tym skuteczniej możemy kształtować jego zachowanie.
W pogoni za zapewnieniem naszej rodzinie bytu materialnego, sytuacji, gdy w kraju panuje duże bezrobocie, jesteśmy przeładowani różnego rodzaju problemami, które wpływają na nasze zachowanie.
Nie pozwólmy, aby nasze kłopoty wpływały na tworzenie się w domu atmosfery niepokoju i lęku. Nasze dzieci pragną, abyśmy byli opanowani i zdolni do rozwiązywania problemów życiowych. One właśnie na naszym przykładzie uczą się cennych umiejętności życiowych.
Dzieci bardzo dobrze znają swoje prawa i umieją o nie walczyć. Muszą one także mieć obowiązki dostosowane do ich możliwości i wieku. Pozwólmy naszym dzieciom pomagać nam od najmłodszych lat w różnych pracach domowych jak odkurzanie, nakrywanie do stołu, mycie naczyń. Nie bójmy się, że zrobią to gorzej od nas. Wykonywanie tych czynności będzie dla nich cennym doświadczeniem. Nauczy dzieci odpowiedzialności i zwiększy poczucie własnej wartości. Przygotuje do wykonywania różnych obowiązków w późniejszych latach.
Okazujcie dzieciom miłość poprzez słowo „kocham Cię”. Przytulajcie je i obejmujcie. One potrzebują waszej bliskości i poczucia bezpieczeństwa. Stosujcie w domu pewne zasady, utarte sposoby postępowania.
Kultywujcie rodzinne tradycje i obyczaje. Dają one dzieciom silne poczucie przynależności do rodziny i znajomość własnych korzeni.
Dbajcie, aby relacje między wami jako rodzicami były przyjacielskie. Dzieci bardzo silnie przeżywają konflikty między rodzicami. Starajcie się wspólnie z dziećmi spędzać jak najwięcej czasu. Przeznaczcie go na odpoczynek i zabawę.

Współdziałajcie z innymi rodzicami, starajcie się wzajemnie wspierać i pomagać sobie w rozwiązywaniu problemów związanych z waszymi dziećmi. Organizujcie wspólne zabawy, wycieczki dla dzieci.
Kształtujcie poczucie własnej wartości dziecka. Pozwólcie swojemu dziecku poznać co w nim jest najlepsze. Pamiętajcie, że dzieci o wysokiej samoocenie odnoszą o wiele więcej sukcesów niż dzieci o niewielkim poczuciu własnej wartości.
Chwalcie osiągnięcia dziecka. Jego prace plastyczne postawcie na honorowym miejscu w domu. Zachęcajcie dziecko do podnoszenia swojej sprawności fizycznej, rozwijania zdolności i zainteresowań. Niech układa puzzle, rysuje, maluje, biega – wszystkie te formy aktywności wpływają na jego rozwój.
Pozwólcie dziecku podejmować decyzje w niektórych sprawach, które go dotyczą. Niech wybierze sam książkę do czytania. W miarę dorastania niech podejmuje samodzielnie coraz więcej decyzji.
Akceptujcie dziecko niezależnie od jego wad. Mówcie dziecku, że go kochacie, chociaż nie lubicie jego negatywnych zachowań. Bardzo ważne jest rozdzielenie oceny wartości dziecka i jego zachowania.

Oto pięć sprawdzonych sposobów (opracowanych i polecanych przez psychologów), jak być świetnym rodzicem przedszkolaka:

Wspólnie opiekujcie się dzieckiem. W przytłaczającej większości rodzin cały obowiązek opieki nad pociechą spoczywa praktycznie na barkach matki. Nie tylko może to uniemożliwić prawidłowy rozwój więzi z ojcem, ale także wpaja dziecku nie zawsze pożądane wzorce zachowań. Jedną z najważniejszych rzeczy w wychowaniu dziecka jest silny związek zarówno z ojcem, jak i matką.

Naucz się słuchać. Bądź dobrym słuchaczami swojego dziecka, zwracaj uwagę na to, co do Ciebie mówi. Nie przerywaj ciągle dziecku, nie krytykuj, spróbuj go zrozumieć.
Jak dziecko ma przekazać Ci, co myśli i czuje, jeśli go nie słuchasz? Poza tym dziecko, które ma poczucie, że jest ignorowane, może stać się agresywne. Słuchając, co ma do powiedzenia Twoja pociecha, dajesz jej odczuć, że Ci na niej zależy i że się o nią troszczysz.

Rozsądnie narzucaj dyscyplinę. Określ granice, których przekraczać nie wolno i konsekwentnie się tego trzymaj! Pamiętaj, że jeśli przestaniesz przestrzegać obowiązujących zasad, dziecko również nie będzie ich przestrzegać. Oczywiście, nie można przesadzać. Zmieniaj zasady i reguły, które okażą się niesprawiedliwe lub przerastają możliwości dziecka.

Naucz dziecko rozwagi. Zachęcaj dziecko, by było grzeczne i kulturalne w stosunku do innych ludzi. Pomóż dziecku wczuwać się w odczucia innych.

Ogranicz oglądanie telewizji. Dzięki temu zapobiegniesz wielu ewentualnym problemom z zachowaniem i sprawisz, że Twoje dziecko będzie potrafiło się bawić, będzie lepiej się uczyło. Jeżeli już teraz zaczniesz ograniczać filmy video, DVD i gry komputerowe, łatwiej Ci będzie narzucić „dzienny limit telewizyjny” nieco później, gdy dziecko już podrośnie i nie będzie się tak chętnie godzić na wszystkie Twoje pomysły. Zamiast patrzenia w ekran, zaproponuj dziecku coś równie interesującego, a bardziej rozwijającego, np. zabawki typu: klocki, układanki, gry albo poczytaj dziecku książkę.

POSTARAJCIE SIĘ O TO, ABY WASZE DZIECKO W PRZYSZŁOŚCI, KIEDY BĘDZIE CZŁOWIEKIEM DOROSŁYM MYŚLAŁO O WAS JAKO O LUDZIACH, KTÓRZY BYLI DLA NIEGO WSPANIAŁYM PRZYKŁADEM KOCHAJĄCYCH GO RODZICÓW.

Opracowała: mgr Jolanta Macianis

Literatura:

„Rodzice i przedszkole” nr 2/2003

Thomson Gordon „Wychowanie bez porażek”, Warszawa 2000.


Lista próśb twojego dziecka

  1. Nie psuj mnie, dając mi wszystko, o co poproszę, czasami wystawiam cię na próbę, sprawdzam.
  2. Nie obawiaj się postępować wobec mnie twardo i zdecydowanie. Daje mi to poczucie bezpieczeństwa.
  3. Nie postępuj tak, abym czuł się młodszy niż jestem. To prawda, że zachowuję się głupio, żeby udowodnić, że jestem duży.
  4. Nie karć mnie w obecności innych. Najbardziej mnie przekonujesz, gdy mówisz do mnie spokojnie i dyskretnie.
  5. Nie ochraniaj mnie przed konsekwencjami tego co zrobiłem.
  6. Nie przejmuj się zbytnio moimi małymi dolegliwościami. Pomyśl jednak czy nie staram się za ich pomocą przyciągnąć twojej uwagi i zainteresowania.
  7. Nie dawaj mi pochopnych obietnic, bo czuję się zawiedziony, gdy później ich nie dotrzymujesz. Postaraj się abym nie wątpił w prawdziwość twych słów.
  8. Nie zmieniaj zasad swojego postępowania w zależności od układów. Czuję się wtedy zagubiony i tracę wiarę w ciebie. Przestaję ci ufać.
  9. Nie zbywaj mnie gdy stawiam ci pytania. Tak bardzo potrzebuję rozmowy z tobą.

10. Nie sugeruj, że jesteś doskonała(y) i nieomylna(y). Przeżywam wstrząs widząc, że nie jesteś taka(i).

11. Nie zabraniaj mi eksperymentowania i popełniania błędów. Bez tego nie mogę się rozwijać. Pozwól mi na upadki abym umiał się podnosić i iść dalej.

12. Nie zapominaj jak szybko dorastam. Jest ci pewnie trudno dotrzymać mi kroku, ale proszę – postaraj się. To dla mnie ważne.


Początek kariery przedszkolnej

Początek kariery przedszkolnej jest dla większości dzieci i ich rodziców nie lada próbą. Łatwo wyobrazić sobie przeżycia naszego małego bohatera, jeżeli przypomnimy sobie własne, związane np. z podjęciem pierwszej w życiu pracy, i dodamy do tego ból rozłąki z mamą. Nie możemy jednak traktować przedszkola jako złą koniecznego.

Nikogo nie trzeba przecież przekonywać, że pomaga ono w dojrzewaniu emocjonalnej samodzielności dzieci i ułatwia powstawanie koniecznych, choć mniej intensywnych niż rodzinne, więzi społeczne.

Często bywa tak, że początkowo pobyt dziecka w przedszkolu przebiega bez kłopotów i zakłóceń, a problemy pojawiają się dopiero po jakimś czasie (2- 3 tygodnie). Zauważyć je można tylko podczas pobytu w przedszkolu albo wyłącznie w domu. Niektóre zauważyć może tylko wnikliwy obserwator, np. zwiększoną gadatliwość, wzrost impulsywności, zmęczenie czy trudności z zasypianiem. Mijają one same po pewnym okresie czasu. Wystarczy unikać dodatkowych wrażeń, dbać o utrzymanie stałego rytmu dnia, a zwłaszcza pory snu. I jeszcze jedno na co warto się zdobyć podczas przedszkolnego debiutu, to wstawanie na tyle wcześnie, by nie dopuszczać do denerwującego dziecko i nas samych rannego pośpiechu i niepotrzebnej nerwowości.

Do często zdarzających się problemów należą kłopoty z jedzeniem, snem, wydalaniem i mową, ale tylko u bardzo nielicznej grupy dzieci, określanych jako niedojrzałe do podjęcia roli przedszkolaka, objawy te osiągają duże nasilenie. Częściej zdarza się to maluchom, które mają słaby kontakt werbalny i niedostatecznie opanowane umiejętności samoobsługi.

Należy pamiętać, że większość problemów minie bez śladu, o ile tylko zdobędziemy się na dużą serdeczność, opanowanie i cierpliwość w stosunku do dziecka. Złoszcząc się i niecierpliwiąc, tylko pogarszamy trudną sytuację naszego dziecka. Dziecko nie dość, że cierpi z powodu samotności, zacznie czuć się winne, że doprowadza rodziców do gniewu.

Nie należy dramatyzować i rezygnować zbyt pochopnie. Należy pamiętać o słuszności swojej decyzji i zaufać naturalnym dążeniom rozwojowym i umiejętnościom dziecka. Istotna jest konsekwencja w postępowaniu. Warto wyznaczyć sobie jakiś czas (np. miesiąc), w którym jedno z rodziców będzie odprowadzało malucha do przedszkola pomimo wszelkich trudności. Pamiętajmy o tym, że nic nie utrudnia nam tego zadania bardziej niż nasze wahanie i wątpliwości. Dziecko jest doskonałym obserwatorem i nieomylnie wychwyci każdą niepewność matki czy ojca, upewniając się w zasadności własnych lęków. Jest rzeczą jasną i zrozumiałą, że rodzicom ciężko jest znosić protesty dziecka i równocześnie dawać mu oparcie.

Istotne jest abyśmy umieli przyjąć to co przyniesie każdy kolejny dzień. Starajmy się prowadzić z dzieckiem optymistyczne rozmowy o przedszkolu i dbajmy, aby nasze dziecko nie odniosło wrażenia, że do przedszkola musi chodzić tylko po to aby zadowolić rodziców. Pozwólmy dziecku zwierzać się z kłopotów tak, aby czuło się ono bezpiecznie. Pomimo nawału pracy i zajęć poświęćmy mu więcej czasu, słuchajmy uważnie tego o czym nam opowiada. Jeżeli jego relacja nie będzie zupełnie wierną relacją z faktów, pozwoli nam poznać prawdę o jego subiektywnych uczuciach i przeżyciach.

Emocjonalna postawa rodziców ma ogromne znaczenie, niejednokrotnie większe niż konkretne zachowania, ale i o nich należy pamiętać. Jeżeli dziecko trudno przystosowuje się do przedszkola, wprowadzajmy je do niego stopniowo. Początkowo na dwie, trzy godziny. Współpracujmy z wychowawczynią, telefonujmy do przedszkola, jeżeli odczuwamy niepokój o dziecko. Jeżeli pozwala nam na to czas, spędźmy z dzieckiem trochę czasu na sali przedszkolnej, weźmy udział w zajęciach i zabawach. Decydujące znaczenie ma niewątpliwie moment rozstania w przedszkolnym korytarzu. Dla obu stron: dziecka i rodziców, jest to chwila dużego napięcia. Dłuższe rozmowy odwołujące się do poznawczych umiejętności dziecka, na pewno nie koją płaczu. Dziecko komunikuje się wówczas prawie wyłącznie na poziomie emocjonalnym. Serdeczne, pogodne ale stanowcze i krótkie pożegnanie, nawet w pełnym płaczu, jest wbrew pozorom mniej obciążające dla dziecka. Przecież w gruncie rzeczy dziecko wcale nie chce być pocieszone, ono nie chce rozstać się z odchodzącym rodzicem. Rozpacz wzrasta jeśli dzięki temu mama nie odchodzi. Po jej zniknięciu za drzwiami przedszkola, płacz służy już tylko odreagowaniu smutku i szybko mija.

Łatwiej przyzwyczaić się do nowego miejsca, mając ze sobą coś własnego. Dajmy dziecku ulubioną domową przytulankę, książeczkę, lalkę. Rozstania będą mniej bolesne, jeśli przez pewien czas dziecko będzie odprowadzane przez kogoś, z kim jest nieco mniej związane emocjonalnie niż z mamą, np. przez dziadka lub ciocię, tym bardziej, że niejednokrotnie niepokój matki bywa większy, niż niepokój małego przedszkolaka i dodatkowo wzmaga jego lęki.

Z A P A M I Ę T A J !

  • Rozstanie przeżywają mama i dziecko.
  • Spróbuj przezwyciężyć swoje lęki o dziecko.
  • Zobaczysz, jakie to przyjemne uczucie patrzeć jak dziecko się usamodzielnia.
  • Nie bądź nadopiekuńcza. Pozwól dziecku na samodzielność. Upadek nauczy je ostrożności, a gdy utrzyma równowagę, pozna smak sukcesu.
  • Organizuj kontakty z innymi dziećmi i rówieśnikami. Malec nie będzie przecież żył samotnie.
  • Wspieraj dziecko, gdy jest smutne lub przeżywa niepowodzenie. Jednak nie chroń go przed porażkami, musi się nauczyć radzić sobie i z takimi uczuciami.

    Jak wspierać rozwój twórczości plastycznej dziecka?

    Aktywność dziecka w działalności plastycznej jest niezwykle ważna dla jego prawidłowego rozwoju.

    Malowanie, wyklejanie, wycinanie, lepienie, przyklejanie rozwija u dziecka:

    – wrażliwość

    – zmysł obserwacji

    – fantazję

    – wyobraźnię

    – pamięć i koncentrację

    – sterowanie własną uwagą

    – poczucie własnej wartości

    Warunkiem prawidłowego rozwoju twórczości plastycznej dziecka jest wyposażenie go w podstawowe umiejętności plastyczne.

    Do podstawowych umiejętności plastycznych zaliczamy:

    Rysowanie kredkami np. świecowymi, ołówkowymi

    Rysowanie flamastrami

    Rysowanie kredą

    Malowanie farbami np. plakatowymi, klejowymi, akwarelowymi

    Modelowanie rzeźby i płaskorzeźby

    Lepienie z plasteliny

    Wycinanie z papieru, tkanin

    Konstruowanie z różnych tworzyw

    Wymienione wyżej umiejętności plastyczne umożliwiają dziecku eksperymentowanie, doświadczanie, badanie i działanie. Rozwiną u niego również sprawność manualną, koordynację wzrokowo-ruchową. Dostarczanie dziecku różnych akcesoriów oraz materiałów plastycznych rozwija również jego indywidualne zdolności plastyczne.

    Aby dziecko mogło tworzyć bardzo ważne jest stworzenie, wyznaczenie specjalnego miejsca np. małego stolika, gdzie będzie mogło (zachęcane przez rodziców) malować, rysować, lepić czy wycinać.

    Zachęta, a przede wszystkim akceptacja twórczości dziecka daje mu sygnał, że jest ważne i kochane. Niedopuszczalne jest krytykowanie, niszczenie prac dziecka nawet jeśli nie są one najładniejsze. Warto motywować dziecka do podejmowania kolejnych prób zwłaszcza wtedy kiedy ono samo nie jest ze swojej pracy zadowolone. Jeśli zależy nam na rozbudzeniu twórczych zainteresowań dziecka warto jego pracę eksponować np. na ścianie, lodówce.

    By tematyka prac dziecka była urozmaicona warto oglądać z nim ciekawe książki, wybrać się razem na spacer, na wycieczkę – wspólne wyprawy i przeżycia wpłyną na poszerzenie jego zainteresowań oraz upodobań.

    O czym mówią rysunki dziecka?

    Twórczość plastyczna dzieci to kopalnia wiedzy i informacji o nich samych. Jeśli przyjrzymy się uważnie pracom malarskim swojego dziecka wyczytamy z nich ich uczucia, lęki, marzenia oraz pragnienia. Dowiemy się również jak dziecko odbiera świat i postrzega swoją rodzinę oraz swoje miejsce w niej. Wnikliwa analiza i obserwacja również samego procesu malowania pomoże nam w odczytaniu stanu emocjonalnego dziecka.

    Analiza rysunku dziecka

    Aby dokonać pełnej i poprawnej analizy rysunków dziecka należy wziąć pod uwagę pracę (rysunek) jako całość. Interpretacja musi również uwzględniać wiek, dojrzałość, stan emocjonalny oraz środowisko społeczne dziecka. Należy jednak ostrożnie wysuwać wnioski by uniknąć nadinterpretacji występujących w nich treści. W przypadku wątpliwości należy zasięgnąć opinii specjalisty. Fachowa analiza i ocena rysunku dziecka obejmować powinna:

    ANALIZĘ FORMALNĄ – na którą składa się interpretacja następujących elementów:

    – Kolorystyka

    – Staranność wykonania

    – Dynamika kreski

    – Postać ludzka (kolejność rysowania, wielkość, proporcje)

    – Kompozycja (rozmieszczenie elementów względem siebie oraz na kartce)

    Kolorystyka

    Prawidłowo rozwijające się dziecko rysując używa od 4-6 kolorów. Kolory wybierane przez dziecko nie zawsze są przypadkowe. Dlatego jeśli dziecko stale używa jednego tego samego koloru mimo iż ma do dyspozycji wiele innych barw – jest to dla nas dodatkowe źródło informacji o emocjach lub problemach dziecka.

    Co więc oznaczają kolory, którymi maluje dziecko?

    Szary – dziecko odczuwa lęk, niepokój oraz brak pewności siebie

    Czarny – dziecko ma poczucie zagrożenia, tłumi swoją agresję.

    Różowy – spontaniczność

    Pomarańczowy – pobudzenie wewnętrzne

    Ciemno niebieski – dziecko próbuje kontrolować własne emocje

    Ciemno zielony – dziecko jest wrażliwe, zwłaszcza na sytuacje jakie dostrzega w otaczającym go świecie

    Jasno zielony – dziecko jest wyciszone, zrównoważone

    Biały – dziecko lękliwe, przestraszone

    Ponadto jeśli na rysunku dziecka dominują intensywne plamy w kolorach czerwonym, pomarańczowym lub żółtym może to świadczyć o niepokoju, nadmiernym pobudzeniu oraz agresji dziecka. Zbyt jasne, ledwo widoczne kolory oznaczają, że dziecko próbuje ukryć swoje prawdziwe przeżycia i emocje. Sygnałem depresji jest czarny lub szary kolor, który pojawia się w pracy.

    Staranność wykonania

    Oceniając staranność wykonania prac dziecka należy uwzględnić jego wiek oraz umiejętności. Staranna czyli dokładna, pełna dopracowanych szczegółów, praca dziecka świadczy o jego wszechstronnym oraz prawidłowym rozwoju społecznym oraz emocjonalnym. Natomiast niski poziom staranności jest dla nas sygnałem, że dziecko boryka się z problemem emocjonalnym. Elementem, na który warto zwrócić uwagę analizując staranność wykonania jest to co dziecko robi z wcześniej stworzonym rysunkiem. Jeśli dziecko zarysowuje stworzony wcześniej przez siebie obraz – oznacza to, że dziecku brakuje pewności siebie oraz ma niskie poczucie własnej wartości.

    Dynamika kreski

    Silne mocne, gwałtowne linie odnajdziemy w pracach pewnego siebie, energicznego, czasem nadpobudliwego ruchowo dziecka. Natomiast słabe, ledwo widoczne, drżące oraz niewyraźne linie znajdą się w pracach nieśmiałego, lękliwego, zamkniętego w sobie dziecka. Rozmach kreski – kreska długa, namalowana jednym pociągnięciem kredki – świadczy o tym, że rysujące ją dziecko jest odważne, energiczne i otwarte. Kreska krótka wskazywać może na jakieś zahamowania.

    Postać ludzka i kompozycja

    Informację jak dziecko postrzega swoją najbliższą rodzinę i miejsce w niej wyczytać możemy z tego w jaki sposób komponuje obraz – czyli rozmieszcza elementy na kartce i względem siebie. I tak – nieproporcjonalnie duży dom oznacza konflikty w rodzinie oraz brak poczucia bezpieczeństwa. Dziecko zaznaczające w mocny sposób ziemię – potrzebuje oparcia bo czuje się zagrożone. Analizując kolejność rysowania poszczególnych członków rodziny, ich rozmieszczenie oraz wielkość dowiadujemy się z jaką osobą dziecko jest najbardziej związane. Rysunki rodziny można określić mianem autentycznego obrazu realizacji jakie panują w rodzinie. Bliskość postaci pokazuje nam miłość i przywiązanie lub oddalenie i osamotnienie.

    Bliska odległość osoby i dziecka oznacza występowanie więzi emocjonalnych im większa odległość między postaciami tym większa niechęć między nimi.

    Osoba, która jest najważniejsza dla dziecka jest największa, barwna, starannie narysowana i umieszczona w centrum kartki. Postać, osoba, która budzi w dziecku, lęk lub jest dla niego mało ważna jest niestarannie narysowana, jednobarwna, często jest mała lub znajduje się w kącie.

    ANALIZĘ TREŚCIOWĄ – polegającą na uchwyceniu specyfiki treści, a więc interpretacja tematu na jaki dziecko rysuje i odniesienie go do dziecka.

    Co powinno nas niepokoić ?

    Rysunek szczęśliwego i prawidłowo rozwijającego się dziecka jest barwny, kolorowy. Postacie na obrazie mieszą się na kartce, są uśmiechnięte zadowolone. Rysunek jest bogaty w treści i pogodny w nastroju.

    Kiedy rysunek dziecka powinien nas zaniepokoić ?

    Niepokój w rodzicach powinny wzbudzić następujące elementy oraz sytuacje:

    – stale przeważający czarny i czerwony kolor, mimo iż dziecko ma do dyspozycji wiele kredek,

    – brak połączeń między poszczególnymi fragmentami rysunku ,

    – wyraźne wychodzenie poza linie podczas kolorowania obrazka,

    – brak umiejętności rysowania na zadany temat,

    – nieumiejętność odwzorowywania rysunku,

    – niechęć do rysowania mimo wielokrotnego zachęcania i stwarzania dziecku możliwości swobodnego korzystania z przyborów plastycznych,

    – bohaterowie rysunków to postacie negatywne, złe , budzące lęk, przerażające,

    – w rysunkach występują sceny przemocy, wojny,

    – obrazki dziecka są ponure w treści i nastroju.

    Uwaga !

    Analizując rysunki dziecka należy ostrożnie wysuwać wnioski by uniknąć nadinterpretacji występujących w nich treści. Szczegółową analizę prac plastycznych dziecka powinien przeprowadzić specjalista. Dlatego zaniepokojonych rodziców namawiamy do konsultacji rysunków dziecka u psychologa.

    Kolorowanki (malowanki, rysowanki) to profesjonale, stworzone specjalnie dla dzieci w wieku przedszkolnym obrazki do kolorowania.

    Kolorowanki najczęściej podzielone są według tematu lub kategorii.

    Do najczęściej wybieranych przez dzieci należą takie tematy jak:

    zwierzęta (koty, psy, konie, dinozaury)

    rośliny (kwiaty, drzewa)

    owoce i warzywa (pomidor, arbuz, ogórek, marchewka)

    postacie z bajek (Bob Budowniczy, Kubuś Puchatek, księżniczki, wróżki)

    zabawki (piłka, klocki, miś, lala)

    pojazdy (samolot, samochód, motocykl)

    święta i wydarzenia (Wielkanoc, Boże Narodzenie, Św. Mikołaj, Dzień Mamy i Taty)

    Kolorowanie to wspaniałe znane od wielu lat przyjemne i sprawiające dzieciom radość zajęcie. Malowanki to także podstawowe ćwiczenie wspomagające prawidłowy rozwój psychomotoryczny dziecka.

    Kształtują u dziecka następujące zdolności:
    –  umiejętność dokonania analizy i syntezy wzrokowej

    –  koordynację wzrokowo-ruchową

    –  umiejętność łączenia poszczególnych barw

    – precyzyjne ruchy placów i dłoni

    – panowanie nad napięciem mięśniowym dłoni (prawidłowe trzymanie kredki, ołówka, sprawne posługiwanie się kredkami)

    Kolorowanie rozwija u dzieci również zdolności manualne, kreatywne myślenie, wyobraźnię, precyzję oraz ćwiczy pamięć i koncentrację. To doskonałe przygotowanie do nauki pisania.

    Warto zaznaczyć, że kolorowanki to również wyjątkowe narzędzie w przypadku wad wzroku takich jak astygmatyzm, daltonizm oraz nadwzroczność.

    Kolorowanki są zatem doskonałym połączeniem nauki i zabawy.

    Gorąco zachęcamy do wspólnego kolorowania!

Zmiana wielkości czcionki
Wysoki kontrast